Otomobil iki gün değil, birkaç hafta veya aylar boyunca aynı yerde kalacaksa, yalnızca kapıları kilitlemek yeterli olmayabilir. Alarm, anahtarsız giriş ve bağlantılı hizmetler 12 voltluk aküyü tüketmeye devam eder ve lastikler aynı noktada yük taşıyıp fren yüzeyleri de nemle paslanırken kabin havalanmadığından koku oluşacaktır.
Alınacak önlem, bekleme süresine, aracın benzinli, dizel, hibrit veya elektrikli olmasına ve kapalı garaj ya da açık alanda durmasına göre değişiyor. Her otomobil için tek bir “bekleme paketi” bulunmuyor; kullanım kılavuzundaki uzun süreli park bölümü esas alınmalı.
Birkaç hafta ile birkaç ay aynı değil
İki-üç haftalık normal beklemede sağlıklı bir otomobil çoğu zaman özel işleme ihtiyaç duymuyor. Bir ayı aşan sürede 12 voltluk akü, lastikler ve çevrim içi sistemlerin tüketimi önem kazanıyor. Birkaç aylık depolamada ise yakıtın yaşı, nem, kemirgen ve frenlerin yapışması ihtimali de hesaplanmalı.
12 voltluk aküyü koruyun
Aracı çalıştırmadan bekletmenin en yaygın sorunu düşük voltaj aküsünün boşalması. Uygun bir akü bakım cihazı, sabit enerji bulunan garajda en güvenli çözümlerden biri. Akü kablosunu sökmek bazı araçlarda alarm, cam, direksiyon, radyo ve elektronik öğrenme ayarlarını etkileyebileceği için yalnızca üretici izin veriyorsa yapılmalı.
Aracı birkaç dakikalığına rölantide çalıştırmak aküyü tam şarj etmeyebilir ve motorda nem birikimini artırabilir. Birinin aracı kullanması planlanıyorsa, motorun çalışma sıcaklığına ulaştığı gerçek bir sürüş yapılmalı.
Lastik basıncı ve düz taban riski
Lastikler, araç etiketindeki soğuk basınca ayarlanmalı; kılavuz açıkça söylemiyorsa rastgele yüksek basınç uygulanmamalı. Bazı lastik üreticileri, araç uzun süre lastikleri üzerinde kalacaksa düz taban ve temas bölgesindeki yaşlanmayı azaltmak için otomobilin ayda bir hareket ettirilmesini öneriyor.
Kalıcı sehpa kullanımı her araç için uygun değil; süspansiyonun uzun süre boşta kalması ve yanlış kaldırma noktası hasar yaratabilir. Uzun beklemeden sonra ilk sürüşte geçici titreşim görülebilir; birkaç kilometrede geçmiyorsa lastik kontrol edilmeli.
Park freni yapışabilir mi?
Araç yıkandıktan veya yağmurda kullanıldıktan hemen sonra uzun süre bırakılırsa, disk ve balata yüzeyinde korozyon artabilir. Üretici kılavuzları bazı modellerde park freninin tamamen bırakıldığını doğrulamayı veya yıkama sonrası birkaç dakika sürerek frenleri kurutmayı öneriyor.
Park frenini kullanmama kararı eğimli zeminde rastgele uygulanmamalı. Araç düz ve güvenli yerde P konumu veya manuel viteste uygun viteste bırakılması, üreticinin onayladığı takoz ve park prosedürüyle sabitlenmeli. Elektronik park frenli araçta sistemin depolama talimatı ayrıca kontrol edilmeli.
Yakıt deposu nasıl bırakılmalı?
Otomobil yalnızca birkaç hafta kullanılmayacaksa özel bir katkı maddesi kullanmaya gerek yok; son kullanımdan önce güvenilir bir istasyondan taze yakıt almak yeterli. Üreticilerin uzun süreli depolama önerileri genellikle 30 gün ve üzerindeki beklemeler için başlıyor.
Bir ayı aşan beklemede depo, kaliteli yakıtla pompa tabancasının ilk otomatik kesmesine kadar doldurulabilir. Böylece depoda daha az hava boşluğu kalırken otomobil dönüşte taze sayılabilecek yeterli yakıtla çalıştırılabilir. Ancak tabanca attıktan sonra yakıt eklemeye devam edilmemeli; depoda sıcaklıkla genleşme için bırakılan boşluk doldurulursa, taşma ve yakıt sistemi sorunları yaşanabilir.
Bekleme birkaç aya uzayacaksa, aracın kullanım kılavuzu kontrol edilmeli. Bazı üretici kılavuzları, depoya uygun dozda yakıt stabilizatörü eklenmesini ve katkılı yakıtın sistemde dolaşması için motorun kısa süre çalıştırılmasını öneriyor; ancak bu, bütün otomobiller için geçerli evrensel bir uygulama değil. Katkı yalnızca taze yakıta, üreticinin izin verdiği ürün ve dozla eklenmeli; bayatlamış yakıtı yeniden eski haline getirmez.
Kabin, nem ve dış yüzey
Otomobil temiz ve tamamen kuru bırakılmalı. Islak paspas, yiyecek, çöp ve açık içecek kabinde küf ile haşere riskini artırıyor. Hava girişleri ve egzoz çevresinde kemirgen kontrolü yapılabilir; ancak kapatma malzemesi kullanıldıysa aracı çalıştırmadan önce mutlaka çıkarılmalı.
Nefes alan araç örtüsü, kapalı garajda tozu azaltabilir. Açık alanda gevşek örtü rüzgârla boyayı çizebilir ve altında nem tutabilir. Reçine, kuş pisliği ve tuz kalıntıları depolama öncesi temizlenmeli.
Elektrikli otomobilde şarj seviyesi kaç olmalı?
Bütün elektrikli otomobiller için tek bir yüzde yok. Örneğin Tesla Model 3 kılavuzu, uzun depolamada yaklaşık yüzde 50 seviyeyi ve mümkünse aracın prize bağlı bırakılmasını önerirken Kia, bazı modeller için uzun beklemede üç ayda bir şarj talimatı veriyor. Bu fark, genel internet önerisi yerine araç kılavuzunun kullanılmasını zorunlu kılıyor.
Bataryayı yüzde 0’a yakın bırakmak riskli. Yüzde 100’de haftalarca tutmak da bazı batarya kimyalarında uygun olmayabilir. Kabin koruma, uzaktan iklimlendirme ve telefondan sık sık durum kontrolü, aracı uykudan uyandırarak tüketimi artırabilir.
Aracı yeniden çalıştırırken
• Motor bölmesi ve aracın altını sızıntı, yuva ve yabancı cisim açısından kontrol edin.
• Lastiklerin soğuk basıncını ve yanaklarını kontrol edin.
• Fren pedalını, park freninin serbest kaldığını ve uyarı ışıklarını doğrulayın.
• Silecek, sıvılar, aydınlatma ve akü durumunu kontrol edin.
• İlk kilometrelerde fren yüzeyindeki pas ve lastik düzleşmesi belirtilerini izleyin.
Sonuç
Uzun süreli parkın ana hedefi, otomobili arada sırada çalıştırmak değil, akünün, lastiklerin, frenlerin ve kabinin doğru koşulda kalmasını sağlamak. Kısa rölanti ziyaretleri, gerçek bakım planının yerini tutmuyor.
Elektrikli otomobilde yüksek voltaj şarj stratejisi, içten yanmalı araçta akü sökme ve park freni kullanımı modelden modele değişiyor. Bu nedenle en güvenli plan, bekleme süresini belirleyip aracın depolama bölümünü adım adım uygulamak.
